علائم تشنج در کودکان بر اثر تب

تب بالای 5/83 درجه در سنین 5 ماهگی تا 5 سالگی می تواند تشنج ناشی از تب را بوجود بیاورد. بعد از 9 سالگی هیچ گاه کودک به علت تب تشنج نمی کند.

علل تشنج ناشی از تب

تب می تواند به علل زیر باشد:
مننژیت
عفونت های سیستم ادراری، تنفسی، مرکزی
گاهی علل ناشناخته یا شروع صرع باشد.

علائم تشنج در کودکان بر اثر تب

علائم تشنج ناشی از تب

کاهش سطح هوشیاری
خیره شدن به یک نقطه
تب و لرز شدید
توهم
بی قراری
جیغ زدن
تهوع و استفراغ
بی اختیاری ادرار و مدفوع
حرکات غیر ارادی در دست ها و پاها و بازو

اقدامات برای کاهش تب در منزل

دمای محیط سرد نشود.
(پاشویه) پای کودک را در تشت آب ولرم گذاشتن.
آب نباید افزودنی داشته باشد.
تن شویه : پارچه مرطوب با آب ولرم را به تنه، پشت، پیشانی، کشاله ران و زیر بغل بکشیم.
پاشویه و تن شویه تا زمانی که کودک لرز پیدا نکرد هر 8 تا 5 دقیقه تکرار شود.
خارج کردن لباس های اضافه
دادن استامینوفن و ایبوپروفن شربت و شیاف
اگر کوک اسهال داشت شیاف داده نمی شود.

علائم تشنج در کودکان بر اثر تب

درمان تشنج ناشی از تب در مرکز درمانی

اکسیژن تراپی، اطمینان از باز بودن راه هوایی
در صورت استفراغ بیمار به پهلو بخوابد، دست و پای بیمار را نبندیم اما مواظب باشیم کودک سقوط یا برخورد با اجسام نداشته باشد.
هیچ ماده خوراکی به کودک داده نشود (دهانی).
استفاده از داروهای ضد تشنج مثل دیازپام و فنو باربیتال طبق نظر پزشک دیازپام رکتال ارجعیت دارد.
تشنج می تواند باعث آسیب به مغز کودک شود و احتمال ابتلا به صرع در کوک بالا می رود.

تشنج در چه حالتی خطرناک است ؟

آزمایشات نشان داده‌اند که تشنج ناشی از تب اگر کمتر از ۱۵ دقیقه به طول بیانجامد منجر به هیچ ضایعه مغزی نمی ‌شود. ولی اگر زمان تشنج از ۳۰ دقیقه بیشتر باشد و یا در ۲۴ ساعت چند تشنج پیاپی صورت گیرد در آن صورت احتمال اختلال در متابولیسم مغز وجود دارد.

برای جلوگیری از تشنج در کودکان چه کار کنیم ؟

به طور معمول اولین تشنج هیچ‌ وقت از قبل خبر نمی ‌کند و در بیشتر موارد والدین حتی متوجه بالا رفتن دمای بدن نوزاد خود نمی‌شوند و با دیدن تشنج در کودک تازه پی به تب در او می‌ برند. از آنجا که تب در کودکان یکی از اساسی ‌ترین دلایل تشنج است پس بهترین کاری که برای جلوگیری از تشنج می‌ توان انجام داد پائین آوردن دمای بدن است. اگر متوجه شروع تب در کودکتان شدید پیش از آن ‌که منجر به تشنج شود از داروهای تب‌بر و روش پاشویه یا کم کردن لباس کودک برای پائین آوردن دمای بدن او استفاده کنید.
برای انجام پاشویه لازم نیست حتماً پاهای کودک را پاشویه کنید. ممکن است پای کودک نه تنها داغ نباشد که سرد هم باشد. برای انجام پاشویه می ‌توانید یک دستمال را با آب ولرم (دمای بین ۳۴ تا ۳۵ درجه) خیس کنید و آن را روی پیشانی، سینه و پشت کودک قرار دهید.
داروی تب بر مناسب برای کودکان نیز که توسط دکتر تجویز می‌شود به طور معمول استامینوفون خوراکی و یا اگر تب کودک بالا باشد شیاف تب ‌بر کودکان است.

علائم تشنج در کودکان بر اثر تب

برای جلوگیری از بازگشت تشنج چه کار کنیم؟

بعد از اولین تشنج کودکتان بهترین کاری که می ‌توانید انجام دهید جلوگیری از تشنج دوباره است. با این که تشنج کودکتان ناشی از تب بوده اما داروی تب ‌بر در جلوگیری از تشنج دوباره هیچ کمکی نمی ‌کند. به همین دلیل پزشکان مغز و اعصاب برای جلوگیری از تشنج دوباره از دو طریق درمان استفاده می‌ کنند : ۱) درمان مداوم ۲) درمان گاهگاهی
درمان مداوم : در این روش از داروهای ضد صرع مانند فنوباربیتال استفاده می ‌شود. ولی این روش درمان به چند دلیل چندان توصیه نمی ‌شود. این داروها عوارض بسیاری دارند و با توجه به این که امکان عود دوباره تشنج بسیار کم است تجویز آن ‌ها چندان توصیه نمی‌ شود. همچنین تشنج‌ ناشی از تب در صورتی که عود کند باز هم از نوع تشنج خوش خیم است. اما در مواردی متخصصان استفاده از درمان مداوم را توصیه می ‌کنند :
اولین تشنج کودک در کمتر از یک سالگی او اتفاق بیفتد.
تشنج او از نوع پیچیده باشد و یا در یک روز چند تشنج داشته باشد.
سابقه صرع در خانواده کودک باشد.
کودک در معاینه عصبی نشانه‌هایی از اختلال رشد داشته باشد.
درمان گاهگاهی : اما روش دوم برای پیشگیری از عود تشنج استفاده از درمان گاهگاهی است. درمان گاهگاهی از طریق شیاف دیازپام صورت می‌ گیرد. کودک باید بعد از تشنج اول به بیمارستان برده شود تا هم جلوی بروز تشنج بعدی گرفته شود و هم سایر دلایل و موارد تشنج از جمله مننژیت در مورد کودک بررسی شود.

چه کسانی بیشتر در معرض تشنج تب قرار می گیرند؟

کودکانی با سابقه خانوادگی تشنج فبریل
در کودکانی با سابقه تشنج که قبلا برای یک بار در سال های اول و دوم زندگی شان دچار تشنج تب شده اند (از بین هر سه کودک یک کودک مجددا آن را تجربه می کنند).
کودکانی که قبل از 15 ماهگی آن را تجربه کرده اند.

یک نکته مهم

تشنج تب یک اختلال صرعی نیست و تنها احتمال ابتلا به صرع را تا حدودی افزایش می دهد.

علائم تشنج در کودکان بر اثر تب

در زمان وقوع تشنج چه کاری انجام دهیم ؟

اگر کودک دچار این تشنج شد در اولین قدم آرام باشید و آرامشتان را حفظ کنید.
کودک را در یک بستر و یا بر روی زمین بخوابانید.
باید کودک را به پهلو بگردانید تا در صورت استفراغ و یا آب دهان به گلو برنگردد و موجب خفگی شود.
اطراف او را خلوت کنید و اشیائی را که ممکن است کودک به آن برخورد کند از وی دور کنید.
هر نوع لباسی را از اطراف سر و گردن کودک بردارید.
به رنگ صورت کودک نگاه کنید تا بتوانید تنفس او را کنترل کنید و از صحت تنفس او مطمئن شوید.
سعی کنید طول زمانی را که تشنج اتفاق افتاده است چک کنید و ببینید این تشنج چند دقیقه به طول انجامیده است.
اگر تشنج کودک بیشتر از 5 دقیقه طول بکشد و یا اینکه رنگ چهره کودک به سمت آبی یا سیاه شدن برود ممکن است با نوع جدی تری از تشنج رو به رو باشید که باید سریعتر به پزشک اطلاع بدهید.

بعد از تشنج

با پزشک مشورت کنید و شرح ماجرا را توضیح دهید و سعی کنید علت طب را پیدا کنید، شاید پزشک برای بررسی شرایط کودکتان مخصوصا اگر زیر یک سال بوده باشد و نیز علائمی مانند اسهال و استفراغ داشته باشد، انجام تست هایی را توصیه کند.

آیا فرزند من درمان می شود ؟

نگران نباشید، پزشک فرزند شما را بررسی و شرایط را زیر نظر می گیرد، در شرایط تشنج فبریل یا همان فیبریل ممکن است پزشک داروهای ضد تشنج تجویز کند و یا از ژل دیازپام استفاده کند، به هر شکل باید نسبت به علت و سابقه کودکتان در این زمینه حساسیت نشان دهید و حتما با یک پزشک مغز و اعصاب مشورت کنید.